วันวิสาขบูชา ในแง่มุมดาราศาสตร์ วันประสูติ ตรัสรู้และปรินิพพาน คือ วันที่เกิดจันทร์เพ็ญในกลุ่มดาวราศีตุลย์

วันวิสาขา คือ วันที่เกิดจันทร์เพ็ญในหมู่ดาวราศีตุลย์

วิสาขา หรือ วิสาขะ เป็นชื่อหมู่ดาว เช่นเดียวกับมาฆะ และหมู่ดาวอื่นๆอีก 27 หมู่ดาวใกล้แนวสุริยวิถี ที่ดวงจันทร์มีโอกาสผ่านเข้าไปในการโคจรไปในรอบ 12 เดือน เช่น อนุราธะ เชฏฐะ ซึ่งคนชมพูทวีปโบราณบางเผ่าจัดจัดบูชาดวงจันทร์ทุกครั้งที่เพ็ญ และหากเหตุการณ์ทางพุทธเลื่อนไปเกิดในเพ็ญของเดือนอื่น ช้าหรือเร็วอีกหลายเดือน ทุกวันนี้เราก็จะมีวันสำคัญทางพุทธในชื่ออื่นที่ต่างไป เช่น สวาติบูชา หัสตะบูชา เป็นต้น

ชื่อหมู่ดาวของชาวชมพูทวีป รวมทั้งรูปร่างลักษณ์ก็จินตนาการมองเห็นนั้นแตกต่างจากชาวกรีก หรือชาวยุโรปโบราณ เพราะในขณะที่ฝรั่งโบราณเห็นดาว 4 ดวงของหมู่ดาววิสาขะเป็นคันชั่ง คนล้านนากับคนไทยกลางโบราณกลับเห็นเป็นเขาควายบ้าง แขนผู้หญิงบ้าง ฆ้องบ้าง ก็เลยเรียกชื่อแตกต่างกันไปตามท้องถิ่น

ดาว 4 ดวงที่โดดเด่นประกอบกันขึ้นเป็นหมู่ดาววิสาขะ หรือ หมู่ดาวราศีตุลย์นั้นคือ

ดาว Alpha-Librae
ดาว Beta-Librae
ดาว Gamma-Librae
ดาว Delta-Librae

แต่ดาวสำคัญที่อยู่ตรงศูนย์กลางคันชั่งกับไม่สว่างมากนัก ดาวนั้นเป็นดาวแฝด (วงกลมในภาพบน) นั่นคือ ดาว “ Iota-Librae “ หรือ ไอโอตา ลายบรี แม้จะมีความสว่างปรากฏน้อย แต่มีความสว่างที่แท้จริงมากกว่าดวงอาทิตย์ประมาณ 60 เท่า อยู่ห่างจากโลกเป็นระยะทาง 250 ปีแสง หรือ 2,365 ล้านล้านกิโลเมตร

และเนื่องจากพระพุทธองค์ทรงประสูติ ปรินิพาน รวมทั้งทรงตรัสรู้ในคืนที่ดวงจันทร์เข้าไปเพ็ญในหมู่ดาวคันชั่งหรือหมู่ดาววิสาขะตรงกันทั้ง 3 กิจกรรม ชาวพุทธเราจึงจัดบูชาในวันนี้โดยเรียกตามหมู่ดาวว่า วิสาขบูชา

เรียบเรียงโดย @MrVop
ที่มา : www.stem.in.th/วันวิสาขบูชา-ในแง่ดาราศาสตร์



Leave a Comment